“Hãy dọn sẵn con đường”, cơn bão sám hối

Năm thứ mười lăm đời hoàng đế Tibêriô, có lời Thiên Chúa phán cùng ông Gioan trong hoang địa. Ông xuống miền ven sông Giođan, và tiếng ông vọng qua mặt nước:

“Anh em hãy sám hối, vì Nước Trời đã đến gần!”

Ông chính là người mà ngôn sứ Isaia đã nói tới từ rất lâu:

“Có tiếng người hô trong hoang địa: Hãy dọn sẵn con đường cho Đức Chúa, sửa lối cho thẳng để Người đi.”

Dân miền ấy biết rõ lời này muốn nói gì. Mỗi khi có vua sắp đi qua, các làng dọc đường phải lấp hố, lăn đá sang bên, sửa cho thẳng những khúc quanh. Gioan muốn người ta sửa soạn lòng mình y như thế, vì Đức Vua sắp tới nơi rồi.

Lời ông giảng ngắn và thẳng: hãy sám hối. Theo ông, sám hối đâu chỉ là chút áy náy thoáng qua. Ông muốn cả cuộc đời phải quay lại, như người đang sải bước về phía mép vực bỗng khựng lại, quay ngoắt người, đi về chỗ đất chắc chân. Và phải quay lại ngay bây giờ, vì Nước Trời đã đến gần.

Dòng sông của những người tội lỗi

Tiếng hô ấy có sức hút lạ lùng. Dân chúng từ Giêrusalem và các thành miền Giuđê lũ lượt kéo xuống: những bác nông dân chân còn dính bùn, những người thu thuế bị cả làng khinh, những cô gái điếm đã quen cúi mặt không dám nhìn ai, những người lính quen thói hà hiếp dân. Họ mang theo những tội lỗi đã đeo đẳng mình bao nhiêu năm. Họ thú tội thành tiếng, rồi lội xuống sông Giođan cho làn nước lạnh trùm qua người, mong dòng sông cuốn quá khứ của mình trôi xuôi về hạ nguồn.

Phải can đảm lắm mới bước xuống nước trước mặt hàng xóm láng giềng. Người lội xuống sông hôm ấy mang trong lòng một lời như thế này:

Tôi là người có tội. Xin cho tôi được làm lại từ đầu, để khi Đấng Cứu Thế đến, tôi đã sẵn sàng.

Chưa kịp ráo nước, họ đã xúm quanh Gioan mà hỏi:

“Vậy chúng tôi phải làm gì?”

Ông trả lời bằng những chuyện rất đời thường:

“Ai có hai áo, thì chia cho người không có; ai có gì ăn, thì cũng làm như vậy.”

Với những người thu thuế, ông bảo:

“Đừng đòi hỏi gì quá mức đã ấn định cho các anh.”

Với những người lính, ông bảo:

“Chớ hà hiếp ai, cũng đừng tống tiền người ta, hãy an phận với số lương của mình.”

Với Gioan, sám hối là đem chiếc áo của mình cho người không có, là trả lại khoản đã thu lố.

Cây rìu đã đặt sát gốc

Trong đám đông ấy có cả nhiều người Pharisêu, vốn nổi tiếng sống đạo nghiêm ngặt, và người Sađốc, thuộc các gia đình tư tế quyền thế. Họ cũng xuống xin chịu phép rửa. Nhiều người thật lòng tìm đến. Cũng có người cứ yên tâm rằng mình mang dòng máu Abraham là đã được bảo đảm rồi.

Gioan thấy họ đến, và ông không nói nhẹ đi một chữ nào:

“Nòi rắn độc kia, ai đã chỉ cho các anh cách trốn cơn thịnh nộ của Thiên Chúa sắp giáng xuống vậy? Các anh hãy sinh hoa quả để chứng tỏ lòng sám hối. Và đừng tưởng có thể nghĩ bụng rằng: ‘Chúng ta đã có tổ phụ Abraham.’ Vì, tôi nói cho các anh hay, Thiên Chúa có thể làm cho những hòn đá này trở thành con cháu ông Abraham. Cái rìu đã đặt sát gốc cây: bất cứ cây nào không sinh quả tốt đều bị chặt đi và quăng vào lửa.”

Không đáng cởi quai dép

Nghe ông nói như thế, dân chúng bắt đầu bàn tán, tự hỏi phải chăng Gioan chính là Đấng Mêsia. Gioan biết họ đang nghĩ gì. Ông lắc đầu và nói với mọi người:

“Tôi làm phép rửa cho anh em trong nước, nhưng có Đấng mạnh thế hơn tôi đang đến, tôi không đáng cởi quai dép cho Người. Người sẽ làm phép rửa cho anh em trong Thánh Thần và lửa.”

Người nghe hiểu ngay hình ảnh ấy. Trong một nhà, cởi quai dép cho chủ là việc của người đầy tớ hèn mọn nhất. Cả miền Giuđê lặn lội vào hoang địa để nghe Gioan, mà chính ông lại bảo mình không xứng làm việc ấy cho Đấng sắp đến. Phép rửa của ông dưới sông mới chỉ là bước đầu. Đấng đến sau ông sẽ ban chính Thánh Thần.

Cùng lúc ấy, ở tận Nazarét trên miền bắc, có một người thợ mộc đang cúi bên bàn thợ, phoi bào vương trên cánh tay. Chẳng ai bên bờ sông từng nghe tên Ngài. Chẳng bao lâu nữa, Ngài cũng sẽ xuống thung lũng này, đứng xếp hàng với mọi người chờ chịu phép rửa. Gioan vẫn tiếp tục làm phép rửa, và chốc chốc lại ngước nhìn lên phía con đường.